ประวัติวัดสุวรรณดาราราม ราชวรวิหาร (วัดทอง) ตั้งอยู่ ณ จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เป็นวัดเก่าแก่สมัยกรุงศรีอยุธยา สมเด็จพระปฐมบรมมหาชนก (นายทองดี) พระชนกนาถในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช รัชกาลที่ ๑ แห่งราชวงศ์จักรี ขณะยังรับราชการเป็นออกพระอักษรสุนทรศาสตร์ มีบ้านอยู่แถวป้อมเพชร จึงนับเป็นวัดสำคัญประจำราชวงศ์จักรีที่พระมหากษัตริย์ทุกพระองค์ทรงมีพระราชศรัทธาบูรณะปฏิสังขรณ์มาโดยลำดับ
ในสมัยรัตนโกสินทร์ พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ทรงโปรดเกล้าฯ ให้ปฏิสังขรณ์ครั้งใหญ่และพระราชทานนามใหม่ว่า "วัดสุวรรณดาราราม" ตามพระนามเดิมของพระราชบิดา (ทองดี) และพระราชมารดา (ดาวเรือง) ซึ่งคำว่า "สุวรรณ" หมายถึง ทอง และ "ดารา" หมายถึง ดาว วัดนี้จึงเปรียบเสมือน "ความทรงจำแห่งกรุงศรีอยุธยาในช่วงเวลาของกรุงรัตนโกสินทร์"
ความหมายของชื่อวัดก็เป็นด้วยประการนี้เอง
พระอุโบสถสร้างขึ้นในสมัยรัตนโกสินทร์ รูปทรงภายนอกแบบตกท้องช้าง คล้ายท้องเรือสำเภา ซึ่งเป็นเอกลักษณ์ของโบสถ์ในสมัยอยุธยา เปรียบพระพุทธศาสนาเป็นดุจนาวาธรรม หน้าบันทำด้วยไม้สักแกะสลักรูปนารายณ์ทรงครุฑ
ภายในวัดมีภาพจิตรกรรมฝาผนังอันล้ำค่าและมีชื่อเสียงเป็นอย่างยิ่ง โดยเฉพาะในพระอุโบสถและพระวิหาร สำหรับพระอุโบสถ ภาพด้านล่างเป็นจิตรกรรมเล่าเรื่องพระมหาชนกชาดก ด้านบนรายล้อมด้วยภาพเทพพนมนับร้อยองค์
ในพระวิหารมีภาพจิตรกรรมฝาผนังรูปยุทธหัตถีของสมเด็จพระนเรศวรมหาราช เป็นภาพต้นฉบับคุ้นตาในหนังสือเรียน วาดโดย พระยาอนุศาสน์จิตรกร (จันทร์ จิตรกร) จิตรกรเอกในสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ ๖) เขียนขึ้นในสมัยรัชกาลที่ ๗ เชื่อว่าเป็นจิตรกรรมสีน้ำมันบนฝาผนังปูนแห่งแรกในประเทศไทย ที่ได้รับอิทธิพลจากตะวันตก
ส่วนภาพ "พิธีปฐมกรรมพระยาละแวก" ก็ตั้งอยู่ในพระวิหารเช่นกัน เป็นส่วนหนึ่งของภาพชุดพระราชประวัติสมเด็จพระนเรศวร ถ่ายทอดเหตุการณ์หลังทรงปราบปรามและจับกุมพระยาละแวก กษัตริย์เขมรได้สำเร็จ พิธีนี้แสดงถึงสมเด็จพระนเรศวรทรงยืนบนที่สูง แล้วให้น้ำล้างพระบาทไหลลงรดศีรษะพระยาละแวกที่อยู่ด้านล่าง นับเป็นสัญลักษณ์ของการแสดงพระบารมีและชัยชนะเหนืออริราชศัตรูอย่างเด็ดขาดในสมัยกรุงศรีอยุธยา
นับได้ว่าวัดสุวรรณดารารามเป็นแหล่งรวมงานศิลปกรรมและสถาปัตยกรรมไทยอันอ่อนช้อยงดงามที่เชื่อมโยงประวัติศาสตร์ทั้งสองยุคสมัยไว้อย่างสมบูรณ์
